Coś ty Atenom zrobił, Sokratesie... - analiza i interpretacja
klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
Interpretacja

Wiersz ten pokazuje nie tyle sylwetki wielkich ludzi, ile mówi o ich „niewspółczesności”. Byli oni bowiem przez współczesnych niedocenieni. Swoimi myślami, utworami, sposobem bycia wykraczali poza czasy swej epoki, co stanowiło ich tragedię. Fakt, iż byli wyobcowani w społeczeństwie, potęgował ich wielkość w latach późniejszych. Utwór ten podzielić można zasadniczo na dwie części. W części pierwszej podmiot liryczny przypomina tragiczne losy wielkich postaci, które dopiero po swojej śmierci doczekały się uznania i sławy. Postacie te miały odwagę wystąpić z nowymi poglądami, dzięki czemu udało im się doprowadzić do wielkich, epokowych przełomów. Jednak nagrodą jaką za to otrzymali za życia były prześladowania i pogarda. Ich ciała nawet po śmierci nie zaznały spokoju.

W kolejnych zwrotkach Norwid przywołuje postać Sokratesa (otrutego, a później uhonorowanego spiżowym posągiem), Dantego (wygnańca z rodzinnego miasta - Florencji, chowanego w kilku miejscach), Kolumba (którego prochy były kilkakrotnie przenoszone), Camoesa (którego grób został zniszczony przez trzęsienie ziemi), Kościuszkę (który miał dwa groby), Napoleona (zmarłego na wygnaniu) oraz Mickiewicza. Poeta podkreślał, że jeśli ktoś ma więcej niż jeden grób to tak, jakby nie miał żadnego.

Część druga utworu to skierowanie się podmiotu lirycznego ku zmarłemu poecie. Ironicznie przewiduje on, iż dopiero przyszłe pokolenia uznają zasługi i wielkość wieszcza:
„A lać ci będą łzy potęgi drugiej
Ci, co człowiekiem nie mogli Cię widzieć...”
Śmierć Mickiewicza jest okazją do wypowiedzenia smutnej prawidłowości historycznej. Regułą jest, że wielcy, wybitni ludzie za życia są uznawani przez społeczeństwo za margines. Ich geniusz nie pasuje do czasów, w których przyszło im żyć. Dlatego ich nowatorstwo zrozumienie odnajduje dopiero po ich śmierci, kiedy to ludzie zaczynają ich doceniać, czego wyrazem może być stawianie im pomników.

Kształt artystyczny

Utwór ma budowę dwuczłonową. Jest to rozbudowana paralela historyczna, którą uzupełnia wróżba dotycząca przyszłości oraz refleksja filozoficzno - społeczna.
PARALELIZM – według słownika terminów literackich jest to powtórzenie w utworze literackim jakiegoś elementu lub zasady budowy , wprowadzenie składnika pod pewnym względem analogicznego do już użytego w utworze. Prowadzi to do uwydatnienia podobieństwa lub przeciwstawienia. Uważany jest on za jedną z podstawowych zasad poezji ludowej, gdzie służył zwłaszcza do kontrastowania przyrody i świata ludzkiego. Często pojawia się w gatunkach sięgających do folkloru, np. w balladach.
Pytania retoryczne: (Coś ty uczynił swoim, Camoensie, Że po raz drugi grób twój grabarz trzęsie, Zgłodziwszy pierwej?”)oraz powtórzenia struktur składniowych: („Coś ty Atenom zrobił, Sokratesie”, „ Coś ty Italii zrobił, Alighieri”), które widoczne są w części pierwszej, podkreślają tragiczne losy wybitnych ludzi.

strona:   - 1 -  - 2 - 


  Dowiedz się więcej
1  Pielgrzym - wiadomości wstępne
2  Moja piosnka (II) - analiza i interpretacja
3  Bema pamięci... - rozbudowana analiza i interpretacja



Komentarze
artykuł / utwór: Coś ty Atenom zrobił, Sokratesie... - analiza i interpretacja


  • moi drodzy, chodzi o zupełnie co innego. norwid nie lubił mickiewicza, wynikało to z tego, że mickiewicz był sławny a norwid nie, pomimo tego, że to w sobie dopatrywał sie wieszcza, ale nie mógł być ceniony, bo już jego miejsce zajął mickiewciz słowacki, krasicki. i mickiewicz nic nie zrobił po ? są kropki, bo nic nie zrobił...
    idioci ()

  • do gosi i anki ;] dziewczyny wiersz powstał w styczniu, roku 1856 czyli rok po śmierci Mickiewicza więc autor nie wiedział jeszcze wówczas, ze zwłoki Mickiewicza zostaną sprowadzone do francji a następnie na Wawel. Po to właśnie zostawil puste miejsce, niedokończony trójwers. Gdyby wiedzał pewnie opisałby, ze także i jego nie pochowano w jednym miejscu tylko przenoszono A.Mickiewicza z miejsca na miejsce, z polski do francji i dokończył by wiersz. Wtedy było mu to nieznane więc zostawił puste miejsce. Ale miał racje. Adam Mickiewicz tak jak reszta wielkich nie zaznał po śmierci spokoju.
    Meberien Evra (andziusia123 {at} vp.pl)

  • Douczcie się matołki biografii obu poetów. Anka ma poniekąd racje, ale nie chodzi o przewiezienie na Wawel w 1890 ciała poety, a z Konstantynopola do polskiego cmentarza we Francji 'des Champeaux' w Montmorency, w 1855. To jasne, skoro ten wiersz powstał w 1856 roku. Szkoda że opracowanie o tym nie wspomina.
    Chmurcia ()

  • Interpretacja na tej stronie mówi wyraźnie o tym, że chodzi tu o to że Mickiewicz jak i inni geniusze byli traktowani za życia jako margines, nie wnikam w treść wiersza a tym momencie a komentarz użytkownika anka jest chyba nie do tematu...?
    Gosia (malgorzata.staszak {at} vp.pl)

  • Coś Ty uczynił ludziom,Mickiewiczu? Po tej cżęści znajduje się przemilczenie/niedopowiedzenie,ponieważ Mickiewicz żył w tym samym czasie,co Norwid.Z tego względu Norwid nie był w stanie powiedzieć co stanie się po śmierci z Mickiewiczem.Norwid nie był w stanie określić,czy zwłoki Mickiewicza zostaną przeniesione do Polski.
    Ada (adusia2509 {at} o2.pl)

  • w wierszu jest tylko "Coś ty uczynił ludziom, Mickiewiczu?", odnosi sie to do tego, że najpierw jego zwłoki spowadzono do Francji, gdzie zostały pochowane na polskim cmentarzu w Montmorency a następnie przeniesione w 1890 do katedry wawelskiej, czyli najpierw emigracja e póxniej nawet po śmierci jego szczątki nie zaznały spokoju.
    anka ()

  • Praca jest napisana zwięźle i na temat. Nie zgadza mi się jednak jeden moment: otóż Mickiewicz był za życia poetą bardzo cenionym i powszechnie uważanym za niemalże geniusza. Więc nie mogę się zgodzić z tezą, że Mickiewicz tak jak wcześniej wymienieni sławy zazna dopiero po śmierci wcześniej będąc "uznanym za margines" jak twierdzi autor. Oczywiście, po śmierci geniusz Mickiewicza w oczach ludzi zdecydowanie wzrósł ale nie oznacza to nie był akceptowany przez ówczesne społeczeństwo.
    Gosia (malgorzata.staszak {at} op.pl)

  • a mi się nic nie przydało. z komentarzy wynika, że praca jest dobra - nie zaprzeczam, ale ja mam takie głupie pytanie zadane że odpowiedzi tu nie ma :(
    aśka ()

  • fajnie napisana praca!! same konkrety, bez niepotrzebnego lania wody!! brawo brawo!! inny wiersz norwida o podobnej wymowie (mozna się do niego odwołać w pracy) to "fortepian szopena" pozdwaiam!! :D
    diana (flamenkaa {at} wp.eu)



Dodaj komentarz (komentarz może pojawić się w serwisie z opóźnieniem)


Imię:
E-mail:
Tytuł:
Komentarz:
 





Tagi: